Data uroczystości nie była przypadkowa. 29 sierpnia przypada Dzień Strażnika Miejskiego, obchodzony w rocznicę uchwalenia ustawy o strażach gminnych z 29 sierpnia 1997 roku. Same straże miejskie i gminne zaczęły funkcjonować we współczesnej Polsce już w 1991 roku – tak jak częstochowska formacja.

Wśród gości gali znaleźli się m.in. wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Śląskiego Stanisław Gmitruk, przewodniczący Rady Miasta Częstochowy Marcin Biernat oraz pierwszy zastępca prezydenta Częstochowy Zdzisław Wolski. Obecni byli również przedstawiciele policji, Państwowej Straży Pożarnej, Straży Granicznej, Wojska Polskiego, Straży Miejskiej z Łodzi, a także instytucji, szkół i uczelni współpracujących z częstochowską formacją.

Podczas jubileuszu Stanisław Gmitruk wręczył wyróżnionym osobom srebrne odznaki za zasługi dla województwa śląskiego. Przyznano także inne wyróżnienia, medale, krzyże, awanse i nagrody. Straż Miejska w Częstochowie uhonorowała okolicznościowymi medalami 35-lecia osoby oraz przedstawicieli instytucji, z którymi na co dzień współpracuje.

Zastępca prezydenta Zdzisław Wolski podziękował funkcjonariuszom oraz pracownikom cywilnym Straży Miejskiej za codzienną pracę na rzecz bezpieczeństwa i porządku w mieście.

– Codziennymi działaniami udowadniacie, że Częstochowianie i Częstochowianki mogą Wam zaufać i mogą na Was liczyć – podkreślił.

Zwrócił też uwagę, że służba strażników wymaga odpowiedzialności, opanowania, bezstronności, odwagi i empatii. Osobne podziękowania skierował do operatorek i operatorów monitoringu wizyjnego, którzy przez całą dobę obserwują ulice i przekazują informacje funkcjonariuszom podejmującym interwencje.

Podczas uroczystości wystąpiła orkiestra Pipes & Drums.

Częstochowska Straż Miejska rozpoczęła działalność w 1991 roku. Jej pierwsza siedziba mieściła się w budynku Urzędu Miasta przy ul. Śląskiej. Formacja dysponowała wówczas skromnym zapleczem, ograniczonym wyposażeniem i niewielką liczbą funkcjonariuszy. Jednym z jej pierwszych poważnych sprawdzianów było wsparcie zabezpieczenia Światowych Dni Młodzieży i spotkania z papieżem Janem Pawłem II w sierpniu 1991 roku.

Pierwsze lata działalności upłynęły pod znakiem budowania struktur i procedur oraz reagowania na problemy charakterystyczne dla okresu transformacji: nielegalny handel uliczny, dewastację mienia, zaśmiecanie przestrzeni publicznej, dzikie wysypiska i zakłócanie porządku. Równocześnie rozwijano współpracę z Policją, służbami ratunkowymi i miejskimi jednostkami.

Z czasem zakres obowiązków Straży Miejskiej znacząco się poszerzył. Więcej uwagi zaczęto poświęcać profilaktyce, edukacji dzieci i młodzieży, ochronie środowiska, bezpieczeństwu w ruchu drogowym oraz pomocy osobom starszym, bezdomnym i potrzebującym. Rozwijano patrole zmotoryzowane i rowerowe, systemy łączności oraz miejski monitoring wizyjny. Od 1999 roku Straż Miejska jest samodzielną jednostką organizacyjną, której siedziba znajduje się przy ul. Krakowskiej 80. Obecnie uczestniczy także w działaniach kryzysowych, zabezpieczaniu imprez miejskich i masowych, reagowaniu na zagrożenia ekologiczne oraz pomocy zwierzętom.

Ważną częścią działalności formacji pozostają działania społeczne i edukacyjne. Od blisko 26 lat przy komendzie funkcjonują świetlica socjoterapeutyczna oraz Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom „Skrawek Nieba”. Z organizowanych tam zajęć edukacyjnych, sportowych i wychowawczych skorzystały setki dzieci i młodzieży. Strażnicy prowadzą również prelekcje, w których każdego roku uczestniczy około 3 tys. osób.

Skalę współczesnej działalności częstochowskiej Straży Miejskiej pokazują statystyki za 2025 rok. Funkcjonariusze podjęli łącznie 33 252 interwencje. Do jednostki wpłynęło 261 pisemnych wniosków, a dyżurni Sekcji Koordynacji zarejestrowali 15 164 zdarzenia i zgłoszenia przekazane przez mieszkańców oraz operatorów monitoringu.

System miejskiego monitoringu obejmował 99 lokalizacji, w których zainstalowanych było 137 kamer, dostarczających łącznie 215 obrazów z przestrzeni publicznej. Operatorzy przekazali służbom porządku i bezpieczeństwa 1761 informacji wymagających reakcji. W działaniach przeciwko nielegalnemu składowaniu odpadów i powstawaniu dzikich wysypisk wykorzystywano także 14 przenośnych fotopułapek.

Źródło: Straż Miejska w Częstochowie, fot. Łukasz Kolewiński/UM